Çocuk Gelişimi ve Eğitimi Sitesi

  • Yazıtipi boyutunu arttır
  • Varsayılan yazıtipi boyutu
  • Yazıtipi boyutunu azaltır
Anasayfa Çocuk Gelişimi Duygusal Gelişim Duygusal Gelişimle ilgili Kavramlar

Duygusal Gelişimle ilgili Kavramlar

e-Posta Yazdır PDF

Duygusal Gelişim KavramlarıDuygu, bireyin yaĢamında bir canlanma, hareketlenme anlamına gelmektedir. Duygular, belli bir uyaran karşısında genellikle güdü ve değerlerle ilişkili olarak belirip çoğu kez süreklilik ve tutarlılık gösteren, heyecandan daha zayıf bir uyarım biçimidir. Duygular, çocuğun temel gereksinimleri ve bu gereksinimlerin etkisini dışarı yansıtmasıdır. Haz ya da elem olarak yaşanan duyguların yansıması çocukta; sevinç, mutluluk, üzüntü, korku, öfke, kıskançlık, saldırganlık ve ağlama olarak gözükür. Duygular, öğrenme ve olgunlaşmayla birlikte yaĢamın her döneminde farklılıklar gösterir.

Heyecan

Heyecan, genellikle yoğun yaşanan, olumlu ya da olumsuz duyguların organizmada durgun ve olağan durumunu bozması olarak tanımlanır. Heyecan hem haz yönünde hem de elem yönünde olabilir. Heyecanın haz ya da elem yönünde olmasını çevreden gelen uyarıcılar belirler. Heyecanın oluşmasında her zaman çevresel faktörler etkili değildir. Bazen de birini düĢünmek ya da hayal etmek bireyin heyecanlanmasına neden olur.

Refleks

Refleks, organizmanın bir uyarana karşı verdiği cevaptır. Bebeğin dünyaya gelmesiyle birlikte tutma, emme gibi refleksleri devreye girerek hayata uyumunu kolaylaştırır. Bu refleksler 15-16. haftalardan itibaren kaybolur ve yerini öğrenilmiĢ davranıĢlara bırakır.

Haz

Haz, bir güdünün doyumu sağlandığında ya da bir amaca varıldığında yaşanan duygudur. Haz, bireye mutluluk ve rahatlık verir. İhtiyaçların doyumundan kaynaklanan bu duygu, insanı sevindiren duygular olarak da tanımlanır. Sevinç, mutluluk, hoşlanma ile ifade edilir. Büyüklerin küçüklere sevecen davranması onları neĢelendirir ve mutlu eder. Kişinin merak ettiği bir konuyu araĢtırması da onun merakının giderilmesine neden olur, merak ettiklerini öğrenince bundan haz duyar.


Çevreden gelen olumlu ve güzel etkiler, insanlara mutluluk verir. Haz duyguları, insanın yaşamına renk verir; gelişimine ortam hazırlar, duygu sistemini güçlendirir, düşünmeyi çabuklaĢtırır, çocuğu yaĢama bağlar.

Elem
Bireyler, ihtiyaçları karşılanmadığı ve duyguları tatmin edilmediği zaman gergin ve mutsuz olur. Buna da elem denir. Elem, insanda gerilim yarattığı, kişinin kendisini ve karşısındakini üzdüğü veya zarara uğrattığı için olumsuz bir duygudur. KiĢinin başarısızlığa uğraması, baskı altında kalması, sevdiği bir kiĢiyi yitirmesi elem duyguları yaratır. Bu duygulara bir birey neden oluyorsa ona karĢı öfke, kıskançlık, nefret, iğrenme, kızgınlık, düĢmanlık gibi duyguları geliĢtirilmesine neden olur. İnsanın karşısındakinden çok kendinden kaynaklanan elem duyguları ise korku, utanma, üzüntü, sıkıntı, bıkkınlık, eziklik gibi duygulardır.

Etkinlik: Şiir Yazma
Öğrenciler, küçük gruplar hâlinde bulunarak otururlar. Grup üyelerinin her birinin elinde birer sayfa kâğıt bulunur. Herkes, elindeki kâğıda duygusal geliĢim ve duygusal geliĢimle ilgili kavramlardan oluĢan bir dize yazıp yanındaki arkadaĢına verir. Ġkinci turda önlerine gelen kâğıda ikinci dizeler yazılarak bu iĢleme, süre bitene kadar devam edilir. Sonunda grupların elinde, gruptaki üye sayısı kadar Ģiir olur. Daha sonra Ģiirler sınıfa sunulur.

Kaynak: Megep